.
.
ΓΕΝΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΚΥΗΣΗ
[print-me target=".printdiat"/]
ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ :
► Λίγο κρασάκι και καφεδάκι δεν θα ενοχλήσουν το έμβρυο και να τα απολαύσετε χωρίς άγχος. Ειδικότερα, δύο καφεδάκια την ημέρα και ένα ποτηράκι κρασί την εβδομάδα είναι αποδεκτά.
► Να αποφεύγετε τη χρήση τεχνητών γλυκαντικών και τα προϊόντα λάιτ που περιέχουν γλυκαντικές ουσίες, όπως πολλά ανθρακούχα ποτά.
► Μην πίνετε γάλα μη παστεριωμένο ή τα τρόφιμα που περιέχουν γάλα μη παστεριωμένο
► Πλένετε επιμελώς τα νωπά λαχανικά πριν το φαγητό
► Το βράσιμο του κρέατος ή των λαχανικών να γίνεται σε περισσότερο από 66 βαθμούς C
► Η κατάψυξη για τα βοοειδή να γίνεται σε -12 βαθμούς C για 24 ώρες
► Διατηρείστε τη θερμοκρασία της συντήρησης του ψυγείου στους 4.4ºC ή χαμηλότερα και τον καταψύκτη στους -17.8ºC ή χαμηλότερα
► Τρώτε το ταχύτερο προψημένα, αναλώσιμα ή έτοιμα προς κατανάλωση τρόφιμα μετά το άνοιγμα τους.
► Να διατηρείτε το ωμό κρέας, τα ψάρια και τα πουλερικά, ξεχωριστά από τα άλλα τρόφιμα που δεν είναι μαγειρεμένα, καθώς και από τα μαγειρεμένα τρόφιμα και έτοιμα προς κατανάλωση τρόφιμα.
► Πλένετε τα χέρια σας, τα μαχαίρια και τους πίνακες κοπής μετά από την χρήση τους με άψητες ζωικές τροφές
► Μαγειρεύετε διεξοδικά πρώτης ύλης τροφές ζωικής προέλευσης σε ασφαλή θερμοκρασία:
♦ βοοειδή σε 71ºC
♦ κοτόπουλα σε 77ºC
♦ γαλοπούλα σε 82ºC
♦ χοιρινό σε 71ºC
► Μη τρώτε προσυσκευασμένες σαλάτες που περιέχουν ζαμπόν, κοτόπουλο, αυγά, τόνο ή θαλασσινά.
► Μη τρώτε γενικά αλλαντικά όπως hot dogs, παστά ή καπνιστά κρέατα, μπολόνια ή άλλα κρέατα ντελικατέσεν και ωμά κρέατα, εκτός εάν αυτά τα ψήσετε στον ατμό και αποφύγετε τη χρήση φούρνων μικροκυμάτων για αναθέρμανση για το κρέας αυτό, αφού είναι δυνατό να παρουσιαστεί ανομοιόμορφο μαγείρεμα με διατήρηση μολυσματικών εστιών.
► Μη τρώτε μαλακά τυριά όπως, Brie, Camembert, μπλε τυριά και «φέτα», εκτός αν είναι βέβαιο και έχουν ετικέτες ότι σαφώς έχουν παρασκευαστεί από παστεριωμένο γάλα.
► Να αποφεύγεται η μόλυνση των επιφανειών προετοιμασίας μαγειρέματος (πάγκος κουζίνας), των σκευών και τροφίμων με ζωμούς και υγρά από συσκευασίες που περιέχουν αλλαντικά, ωμά κρέατα, παστά κρέατα, ωμό κοτόπουλο, γαλοπούλα ή θαλασσινά. Επίσης, το πλύσιμο των επιφανειών και των χεριών είναι επίσης σημαντικό αμέσως μετά το χειρισμό ενός από τα προϊόντα αυτά.
Η έγκυος στην διάρκεια της εγκυμοσύνης της έχει ανάγκη από αυξημένη πρόσληψη πρωτεϊνών και ιδίως μετά τον 5ο μήνα της και είναι αναγκαίες τόσο για την διάπλαση και ανάπτυξη του εμβρύου όσο και για την διατήρηση του ισοζυγίου των λευκωμάτων στην έγκυο. Η ημερήσιες ανάγκες της εγκύου σε πρωτεΐνες μέχρι τον 5ο μήνα είναι περί τα 70 έως 80mg την ημέρα και μετά τον 5ο μήνα περί τα 100 έως 120mg την ημέρα για να καλύψει τις αυξημένες ανάγκες τόσο του εμβρύου που αυξάνει σε βάρος όσο και της εγκύου που πιθανά να χάνει μικρή ποσότητα στα ούρα της. Ο τελευταίος είναι και μηχανισμός που δημιουργεί τα οιδήματα στο τέλος της κύησης.
Πατήστε εδώ για να δείτε τον πίνακα τροφών και να επιλέξετε τροφές πλούσιες σε πρωτεΐνες και με λίγα λιπαρά και κατά το δυνατό λίγες θερμίδες έτσι ώστε να καλύπτετε τις ημερήσιες σας ανάγκες ανελλιπώς.
Θα πρέπει να γνωρίζετε ότι οι ημερήσιες σας ανάγκες σε ασβέστιο στην αρχή της κύησης σας είναι περίπου 1.000mg την ημέρα και μετά τον 5ο μήνα ξεπερνά τα 1.400mg την ημέρα ώστε να καλύψει και τις ανάγκες του εμβρύου σας. Έτσι η πρόσληψη σας θα πρέπει να είναι ανάλογη. Θα πρέπει να τρώτε τροφές πλούσιες σε ασβέστιο, χαμηλά λιπαρά και χαμηλή θερμιδική αξία. Για παράδειγμα η σκληρή φέτα έχει 700mg ασβέστιο στα 100gr αλλά 387 θερμίδες και 31γρ λίπος. Σε αντίθεση η άπαχη μυζήθρα έχει 300mg ασβέστιο, 105 θερμίδες και μόνο 4-14gr λίπος. Έτσι θα είναι στην προτίμηση σας αντί για την φέτα. Τα κρέατα γενικά δεν προσφέρονται για διατροφική υποστήριξη σε ασβέστιο γιατί έχουν μόνο 8 έως 15mg ασβεστίου ανά 100gr.
Επιθυμητές βασικές τροφές πλούσιες σε ασβέστιο είναι οι παρακάτω :
- Τυρί Μυζήθρα άπαχο που περιέχει ασβέστιο 300mg ανά 100 gr
- Γάλα αγελάδος 2% που περιέχει ασβέστιο 115mg ανά 100 gr
- Γιαούρτι αγελάδος που ασβέστιο 120mg ανά 100 gr
- Σπανάκι που περιέχει ασβέστιο 66mg ανά 100 gr
- Ψάρι τόνος νωπός που περιέχει ασβέστιο 40mg ανά 100 gr
- Όσπρια γενικά που περιέχει ασβέστιο 80-120mg ανά 100 gr
Για την ενημέρωση σας τα φάρμακα που θα πάρετε έχουν σε ασβέστιο :
- Βιταμίνες εγκυμοσύνης : ασβέστιο 75mg ανά ταμπλέτα
- Ταμπλέτες ασβεστίου : ασβέστιο 500mg ανά χάπι
Θα πρέπει να γνωρίζετε ότι οι ημερήσιες σας ανάγκες σε σίδηρο στην αρχή της κύησης σας είναι περίπου 15-20mg την ημέρα και μετά τον 5ο μήνα ξεπερνά τα 27mg την ημέρα ώστε να καλύψει και τις ανάγκες του εμβρύου σας. Έτσι η πρόσληψη σας θα πρέπει να είναι ανάλογη. Εδώ όμως τα πράγματα είναι διαφορετικά από το ασβέστιο.
Η πλουσιότερη τροφή σε σίδηρο είναι το συκώτι βοοειδών με ποσότητα ανά 100gr μόνο 14mg στοιχειακού σιδήρου και ακολουθεί το σπανάκι με 2,4mg στοιχειακού σιδήρου στα 100gr ωμής τροφής. Έτσι καταλαβαίνετε ότι ο μόνος τρόπος συμπλήρωσης είναι τα φαρμακευτικά σκευάσματα τα οποία έχουν ανά χάπι από 80 έως 100mg στοιχειακού σιδήρου. Τα κρέατα και εδώ δεν προσφέρονται για διατροφική υποστήριξη σε σίδηρο γιατί έχουν μόνο 1,5 έως 1,8mg στοιχειακού σιδήρου.
Επιπλέον πρέπει να γνωρίζετε ότι το συκώτι έχει μεγάλη συγκέντρωση σε βιταμίνη Α με περιεκτικότητα 40.000IU ανά 100gr ωμής τροφής. Δεδομένου ότι η ημερήσιες ανάγκες σε βιταμίνη Α είναι 5.000IU και το μέγιστο επιτερεπτό όριο λήψης οι 25.000IU, γίνεται αντιληπτό ότι αν προσπαθήσει κάποιος να υποστηρίξει διατροφικά την έγκυο με συκώτι προκαλεί υπερβιταμίνωση Α με κίνδυνο την τερατογένεση του εμβρύου με κύριες εκδηλώσεις την υδρονέφρωση, λυκόστωμα και συνδακτυλία. Επικίνδυνες δόσεις είναι αυτές που ξεπερνάνε τις 100.000IU λήψης την ημέρα.
Επιθυμητές βασικές τροφές πλούσιες σε σίδηρο είναι οι παρακάτω
- Κρέας μοσχαρίσιο που περιέχει σίδηρο 1,8mg ανά 100 gr ωμής τροφής
- Όσπρια γενικά που περιέχει σίδηρο 5,0mg ανά 100 gr ωμής τροφής
- Σπανάκι που περιέχει σίδηρο 2,4mg ανά 100 gr ωμής τροφής
- Αυγό κότας ένα που περιέχει σίδηρο 2,4mg το ένα αυγό
- Γαλοπούλα που περιέχει σίδηρο 2,2mg ανά 100 gr ωμής τροφής
- Ψάρια άπαχα που περιέχουν σίδηρο 1,0mg ανά 100 gr ωμής τροφής
- Κοτόπουλο που περιέχει σίδηρο 0,9mg ανά 100 gr ωμής τροφής
- Τυριά φέτα γενικά που περιέχουν σίδηρο 0,4mg ανά 100 gr ωμής τροφής
Για την ενημέρωση σας τα φάρμακα που θα πάρετε έχουν σε σίδηρο :
- βιταμίνες κύησης : σίδηρο 15mg ανά ταμπλέτα
- θειικός σίδηρος : σίδηρο 80mg ανά χάπι
Η πρόσληψη τροφών με πολυακόρεστα λιπαρά οξέα και κυρίως τα Ω-3 λιπαρά, μπορεί να έχει ευεργετικά αποτελέσματα στη διάπλαση του νευρικού ιστού στο έμβρυο και ιδίως την περίοδο της οργανογένεσης. Αναφέρεται επίσης ότι υπάρχει μια ελαφρά μείωση στην συχνότητα των πρόωρων τοκετών. Πολυακόρεστα λιπαρά οξέα με ικανοποιητική περιεκτικότητα σε Ω-3 λιπαρά, υψηλό ποσοστό σε πρωτεΐνες και με πολλές ευεργετικές θρεπτικές ουσίες έχουν τα ψάρια και τα άλλα θαλασσινά, τα φυτικά έλαια όπως αυτά των ξηρών καρπών και το ηλιέλαιο.
Από την άλλη πλευρά όμως, επειδή τα ψάρια μπορεί να έχουν μολυνθεί από περιβαλλοντικούς ρύπους όπως ο μεθυλυδράργυρος και λόγω των κινδύνων υγείας που συνδέονται με τον μεθυλυδράργυρο, η υπηρεσία τροφίμων και φαρμάκων (FDA) των ΗΠΑ και η υπηρεσία προστασίας του περιβάλλοντος συστείνουν στις γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας, στις εγκύους και στις θηλάζουσες μητέρες να περιορίσουν την πρόσληψη των ψαριών.
Ο μεθυλυδράργυρος μπορεί να προκαλέσει σοβαρές βλάβες του κεντρικού νευρικού συστήματος του εμβρύου, καθώς και ηπιότερη πνευματική, κινητική και ψυχοκοινωνική καθυστέρηση. Στους περισσότερους ανθρώπους στην Κεντρική και τη Βόρειο Ευρώπη οι δύο δείκτες έκθεσης για τον μεθυλυδράργυρο είναι χαμηλότεροι από τα επίπεδα που θεωρούνται διεθνώς ως ασφαλή. Ωστόσο οι περισσότεροι άνθρωποι στις παράκτιες περιοχές των μεσογειακών χωρών, και περίπου 1-5% του πληθυσμού στην Κεντρική και τη Βόρειο Ευρώπη, βρίσκονται περίπου στα επίπεδα αυτά, ενώ μεγάλοι αριθμοί των μεσογειακών αλιευτικών κοινοτήτων και ο αρκτικός πληθυσμός τα υπερβαίνει ουσιαστικά.(πηγή)
ΣΥΜΒΟΥΛΗ: Να τρώτε ψάρια μέχρι 2 φορές την εβδομάδα.
Για τον καφέ δεν υπάρχει βιβλιογραφική αναφορά για βλαπτική δράση στο έμβρυο (πηγή). Ωστόσο, δεδομένου ότι η καφεΐνη και τα παράγωγα της διαπερνούν τον πλακούντα (πηγή) ημερήσια κατανάλωση σας θα πρέπει να περιορίζεται στα 200mg καφεΐνης που αντιστοιχούν σε 4 κουταλιές του γλυκού καφέ. Επίσης να γνωρίζεται ότι το τσάι και το κακάο έχουν ουσίες όμοιες δραστικά με την καφεΐνη και εμπεριέχονται στου περιορισμούς των 200mg στο σύνολο της ημερήσιας πρόσληψης.
Για την πληροφόρηση σας, ένα κουτάλι του καφέ γεμάτο περιέχει περί τα 50 έως 70mg καφεϊνης ανάλογα με το είδος του καφέ. Τσάι, κακάο και καφές έχουν όμοιες ουσίες της καφεΐνης (θεοφυλλίνη και θεοβρωμίνη). Εάν πίνετε καφέ έξω από το σπίτι σας προσέξτε την δόση που χρησιμοποιούν στην παρασκευή του τα διάφορα κέντρα παρασκευής καφέ.
Στη διάρκεια της εγκυμοσύνης η καφεΐνη περνά τον πλακούντα και φθάνει στο έμβρυο. Η καφεΐνη μπορεί να μειώσει τη ροή του αίματος προς τον πλακούντα, με αρνητικές επιτώσεις για το έμβρυο. Επίσης, η κατανάλωση υψηλών επιπέδων καφεΐνης μπορεί να μειώσει ελαφρά το βάρος γέννησης ενός εμβρύου. Τα νεογνά γυναικών που καταναλώνουν μεγάλες ποσότητες καφεΐνης (περισσότερο από 500mg ανά μέρα) είναι πιο πιθανό να έχουν ταχύτερη αναπνοή, ταχυκαρδία και να κοιμούνται λιγότερο κατά τις πρώτες ημέρες της ζωής τους.
Οι γυναίκες θα πρέπει να είναι ενήμερες για τα τρόφιμα και ποτά που περιέχουν καφεΐνη, ώστε να μπορούν να περιορίσουν τη ποσότητα πρόσληψής της όταν είναι έγκυες ή προσπαθούν να μείνουν έγκυες. Επίσης και σε ορισμένα προϊόντα που περιέχουν καφεΐνη για γεύση, όπως είναι το σιρόπι σοκολάτας, το γιαούρτι, το παγωτό και το ζεστό κακάο. Το ποσό της καφεΐνης στα τρόφιμα και ποτά ποικίλλει. Παρ’ όλα αυτά σημασία έχει η μάρκα του καφέ ή το τσάι, τον τρόπο με τον οποίο παρασκευάζεται το προϊόν, το είδος των κόκκων ή φύλλων που χρησιμοποιούνται επηρεάζουν την περιεκτικότητα της καφεΐνης. Γενικά, ο καφές περιέχει τη μεγαλύτερη ποσότητα καφεΐνης, και η σοκολάτα την χαμηλότερη ποσότητα.
| ΤΡΟΦΙΜΑ ΚΑΙ ΠΟΤΑ |
Mg ΚΑΦΕΪΝΗΣ (κατά μέσον όρο) |
| Καφές | 50-70mg / φλιτζάνι |
| Τσάι | 25 – 40 mg / φλιτζάνι |
| Αναψυκτικά που περιέχουν καφεΐνη (cola κτλ.) | 37mg / ποτήρι |
| Ζεστό κακάο | 8-12mg / φλιτζάνι |
| Σοκολάτα σε ρόφημα | 5-8mg / φλιτζάνι |
| Μαύρη σοκολάτα | 30mg / 1 ½ γραμμή |
| Σιρόπι σοκολάτας | 3mg |
| Παγωτό/γιαούρτι με γεύση καφέ | 2mg / ½ φλιτζάνι |
Πολλά λέγονται για το λίγο κρασάκι που θα πιεί η έγκυος στη διάρκεια της κύησης της. Αυτό που ισχύει όμως είναι ότι μόνο ο αλκοολισμός με κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων οινοπνεύματος μπορεί να αποβεί τερατογόνος για το έμβρυο.
Στη βιβλιογραφία αναφέρεται ότι «το σύνδρομο εμβρυϊκού αλκοολισμού» εκδηλώνεται με προγεννητική και μεταγεννητική καθυστέρηση της ανάπτυξης, δυσλειτουργία του κεντρικού νευρικού συστήματος, νοητική καθυστέρηση και κρανιοπροσωπικές ανωμαλίες όπως μικροκεφαλία, μικροφθαλμία ή βραχείες βλεφαρικές σχισμές, λεπτό άνω χείλος, μεσοπροσωπική υποπλασία και μη διακριτό φίλτρο.
Τα νευρολογικά προβλήματα σε παιδιά με σύνδρομο από λήψη αλκοόλ περιλαμβάνουν κάποιου βαθμού έλλειμμα του δείκτη ευφυΐας, μειωμένη προσοχή, μειωμένη επιδεξιότητα λεπτών κινήσεων και διαταραχή της ομιλίας. Τα νεογνά που έχουν εκτεθεί προγεννητικά στο αλκοόλ, τα οποία είναι προσβεβλημένα, αλλά δεν πληρούν τα κριτήρια του συνδρόμου από λήψη αλκοόλ θεωρείται ότι εμφανίζουν τις εμβρυικές επιδράσεις του αλκοόλ. Οι επιδράσεις αυτές κυμαίνονται από διαταραχές της μάθησης και της συμπεριφοράς έως διαταραχές του λόγου ή της γλώσσας και υπερκινητικότητα. Ανωμαλίες των γεννητικών οργάνων παρατηρούνται στα κορίτσια αλκοολικών μητέρων. (για την πηγή πατήστε εδώ)
Η χρήση υπερβολικών συμπληρωμάτων βιταμινών των ελεύθερα πωλουμένων φαρμάκων χωρίς ιατρικό έλεγχο και συμβουλή, οδήγησε σε πολυάριθμες περιπτώσεις κρουσμάτων τοξικότητας της βιταμίνης ή του ανόργανου συστατικού. Συγκεκριμένες ουσίες προσδιορίζονται ως δυνητικά τοξικές όταν λαμβάνονται σε μεγάλες ποσότητες περιλαμβάνουν τον σίδηρο, το σελήνιο, την βιταμίνη Α (> 10.000 διεθνείς μονάδες ανά ημέρα μπορεί να αποβεί τερατογόνος) και τη βιταμίνη D (η οποία μπορεί να προκαλέσει υπερασβεστιαιμία).
ΣΥΜΒΟΥΛΗ : αποφύγετε να τρώτε συκώτι στην εγκυμοσύνη σας.
Στον παρακάτω πίνακα αναγράφεται ενδεικτικά η περιεκτικότητα των τροφών (σε ωμή μορφή) σε βιταμίνη Α εκφρασμένη σε διεθνείς μονάδες για την ενημέρωση σας
| ΣΥΚΩΤΙ | 40000 | ΒΕΡΥΚΟΚΑ | 2270 | |
| ΚΑΡΟΤΑ | 10000 | ΝΤΟΜΑΤΑ | 1800 | |
| ΒΙΤΑΜΙΝΗ ΕΜΠΟΡΙΟΥ | 8000 | ΤΥΡΙ ΣΚΛΗΡΟ | 1400 | |
| ΣΠΑΝΑΚΙ | 7630 | ΤΥΡΙ GOUDA & CHEDDAR | 1200 | |
| ΒΟΥΤΗΡΟ | 3200 | ΤΥΡΙ ΗΜΙΣΚΛΗΡΟ | 1000 | |
| ΜΑΡΓΑΡΙΝΗ ΗΛΙΕΛΕΑΙΟΥ | 3000 | ΡΟΔΑΚΙΝΑ | 780 | |
| ΛΑΧΑΝΟ | 2270 | ΠΕΠΟΝΙΑ | 670 |
Αν και δεν υπάρχει καμία απόδειξη ότι η χρήση των τεχνητών γλυκαντικών, όπως η ασπαρτάμη (E 951), η σουκραλόζη (E 955), η ζαχαρίνη (E 954)και η ακετοσουλφάμη (E 950) στις έγκυες γυναίκες αυξάνει τον κίνδυνο τερατογένεσης πάνω από τον συνήθη κίνδυνο της γραμμής βάσης του γενικού πληθυσμού, μία μελέτη έδειξε αυξημένο κίνδυνο καρκίνου ουροδόχου κύστης στα έμβρυα εγκύων ποντικών που κατανάλωναν πολύ υψηλές δόσεις της σακχαρίνης. Δεδομένου ότι υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις για τη χρήση της σακχαρίνης, από ορισμένους κλινικούς συνιστάται η αποφυγή αυτής κατά την εγκυμοσύνη.
ΣΥΜΒΟΥΛΗ : Μη κάνετε χρήση τεχνητών γλυκαντικών και ούτε αναψυκτικά light που έχουν τις ίδιες ουσίες Μπορείτε να κάνετε χρήση της Stevia.
Οι τροφές, αρκετά συχνά, είναι φορείς μικροοργανισμών και βακτηριδίων και πολλές φορές αυτές οι λοιμώξεις προκαλούν τερατογένεση στο έμβρυο ή κακή έκβαση της εγκυμοσύνης, όπως για παράδειγμα η λιστέρια και το τοξόπλασμα. Γι΄αυτούς τους λόγους η έγκυος θα πρέπει να ακολουθεί τους κανόνες μαγειρικής και διατροφικής συμπεριφοράς που αναφέρουμε στις ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΡΟΦΥΛΑΞΕΙΣ και συμβουλές.
